بحران کاغذ و رد پای دولت در آن اقتصادی

بحران کاغذ و رد پای دولت در آن

  بزرگنمايي:

فصل تجارت - اگر دولت متولی کاغذ نمی‌شد در بدترین حالت و با بالاترین نرخ دلار تا امروز، قیمت کاغذ در بازار ایران 40 درصد کمتر از نرخ‌های کنونی بود. اگر همین امروز متقاضیان پرمصرف کاغذ اجازه داشته باشند خودشان با ارز آزاد و بی‌حضور واسطه‌های دلار دولتی، کاغذ وارد کنند و بخشی از تاجران ناگزیر به رقابت با دارندگان دلار دولتی نباشند، واردات و عرضه افزایش می‌یابد و قیمت‌ها پایین می‌آید.

این روزها، کاغذ کمیاب است و قیمت آن فزاینده. تعدادی از نشریات کشور برای تنظیم دخل و خرج خود از تعداد صفحات کاسته‌اند و شاید تیراژها هم پایین آمده باشد. عمده خبرها درباره بحران کاغذ، بر همین خبرهای تکراری متمرکز شده است و درباره دو نکته کلیدی کمتر سخن گفته می‌شود یا چنین سخنانی در هیاهوی بحران نشریات گم می‌شود.
1- نکته کلیدی اول این است که مطبوعات فقط یکی از مصرف‌کنندگان کاغذ و مقوا هستند و بحران کاغذ، دامن هزاران واحد بسته‌بندی، دفاتر کپی و خدمات فنی، واحدهای صنعتی و کانون‌های تبلیغاتی را نیز گرفته است و طبعا با افزایش قیمت‌تمام‌شده کالاها و خدمات در این بخش‌ها، هزاران تولیدکننده و میلیون‌ها مصرف‌کننده، که بسیار فراتر از مخاطبان نشریات هستند، تحت‌تاثیر قرار گرفته‌اند. بحران کاغذ به سه شکل بر صنوف گوناگون مصرف‌کننده کاغذ و مقوا تاثیر می‌گذارد. ابتدا با افزایش هزینه تولید، درآمد تولیدکنندگان کالاها و خدماتِ وابسته به کاغذ، پایین می‌آید. در وهله بعدی، به علت افزایش قیمت نهایی، از تقاضای کالاها و خدمات کاسته می‌شود که دوباره به کاهش درآمد می‌انجامد. و سرانجام، سرمایه‌گذاری مجدد پایین می‌آید و بر اثر کاهش عرضه، قیمت محصولات نهایی بالا می‌رود. فرجام ناگزیرِ چنین وضعی، کاهش فعالیت و تعطیلی بنگاه‌ها و افزایش بیکاری و کاهش مصرف است که این چرخه را تشدید می‌کند. روند تاثیرپذیری نشریات از بحران کاغذ، سریع است و صدایش زودتر شنیده می‌شود؛ اما روند تاثیرپذیری بنگاه‌های غیرمطبوعاتی کُند و نامحسوس است و زمانی صدای آن شنیده خواهد شد که اعاده وضع پیشین، ناممکن یا بسیار دشوار خواهد شد.
2- نکته کلیدی دیگر، علت اقتصادی بحران کاغذ است که درباره آن کمتر حرف زده می‌شود یا حرف‌های نادرست زده می‌شود. این روزها، گناه افزایش سرسام‌آور قیمت کاغذ و مقوا یکسره به گردن نرخ ارز و تحریم‌ها افتاده است. حال آنکه درباره تاثیر هر دو بر قیمت‌های کنونی کاغذ و مقوا (و حتی در مورد کاغذ و مقوای وارداتی) مبالغه می‌شود. محاسبه قیمت متعارف تقریبی کاغذ در بازارهای جهانی و بازار ایران، کار چندان دشواری نیست. امروز که این یادداشت نوشته می‌شود، قیمت هر تن کاغذ تحریر سفید که غالب ناشران و دفاتر خدمات فنی و کانون‌های تبلیغاتی استفاده می‌کنند، در بازار جهانی کمتر از 900 دلار است و حتی 850 دلار هم یافت می‌شود. با افزودن همه هزینه‌های حمل و بیمه و گمرک و سود تاجر عمده‌فروش و خرده‌فروش و حتی هزینه‌های ریسک تحریم و واسطه‌های خارجی، بهای تمام‌شده در تهران کمتر از 1000 دلار در هر تن است. به این ترتیب و به فرض دلار آزاد 15 هزار تومانی، قیمت هر بند کاغذ تحریر 100 در 70 (5/ 24 کیلوگرم) باید حدود 367 هزار تومان و قیمت هر بند کاغذ تحریر 60 در 90 (9/ 18 کیلوگرم)، حدود 283 هزار تومان باشد. اما قیمت هر بند این دو نوع کاغذ اکنون بالای 500 هزار تومان و مدام در حال تغییر است. اگر آن‌طور که مقام‌های دولتی می‌گویند، این کاغذها با دلار 4200 تومانی وارد شده باشند که قیمت هر بند آنها باید به ترتیب حدود 103 هزار و 79 هزار تومان باشد!
داستان چیست؟ داستان از این قرار است که دولت محترم مبالغ هنگفتی دلار 4200 تومانی در اختیار تعدادی اندک‌شمار می‌گذارد که با آن کاغذ دولتی وارد کنند. این کار، ابتدا معدود تولیدکنندگان داخلی کاغذ و تاجرانی را که به چنین دلاری دسترسی ندارند از گردونه رقابت و فعالیت خارج می‌کند و خود‌به‌خود، تولید و واردات و عرضه کاهش می‌یابد. در مرحله بعدی، مکانیزم‌های نظارتی دولت توان رصد کردن دقیق مسیر رفت و برگشت دلار 4200 تومانی را ندارند و کسی به‌درستی نمی‌داند چه بخشی از این دلارهای ارزان صرف خرید و واردات کاغذ می‌شود و چه بخشی در این رفت و برگشت، دود می‌شود. در مرحله‌ای دیگر که شماری از دریافت‌کنندگانِ درستکار دلار 4200 تومانی، همه یا تقریبا همه ارز دریافتی را صرف واردات کاغذ می‌کنند، نزاع برای تصاحب تفاضل قیمت کاغذ صد و چند تومانی و کاغذ 500 تومانی آغاز می‌شود و بخش بزرگی از کاغذهای وارداتی از انبارهای انحصار و احتکار سر در می‌آورند و از آنجا راهی بازار تشنه و پرتقاضا می‌شوند. اینجا دیگر همان قیمت آزاد هم، به علت عرضه شبه‌انحصاری، کمر خم می‌کند و قیمت انحصاری با پوشش قیمت آزاد رخ می‌نمایاند.
نتیجه منطقی این بحث این می‌شود که اگر دولت محترم، متولی کاغذ نمی‌شد در بدترین حالت و با بالاترین نرخ دلار تا امروز، قیمت کاغذ در بازار ایران 40 درصد کمتر از نرخ‌های کنونی بود. کمااینکه اگر همین امروز متقاضیان پرمصرف کاغذ اجازه داشته باشند خودشان با ارز آزاد و بی‌حضور واسطه‌های دلار دولتی، کاغذ وارد کنند و بخشی از تاجران ناگزیر به رقابت با دارندگان دلار دولتی نباشند، واردات و عرضه افزایش می‌یابد و قیمت‌ها پایین می‌آید.




ارسال نظر شما

Protected by FormShield

اخبار خواندنی

صفر تا صد ایرادات طرح پالایشی سیراف/ نباید یک طرح مبهم را به بهای ورشکستگی پالایشگاه تهران اجرا کرد

چرا بحران کرونا فرصت مهمی برای تجدیدپذیرهاست؟

بانک مرکزی توان لازم برای مدیریت بازار ارز را دارد / شرایط مثبت بازار سرمایه برای جذب نقدینگی بجای بازار ارز

افزایش 50 درصدی تقاضا برای تعمیر و ارتقا رایانه

تهدیدی از جنس کرونا برای موز

چگونه سهام عدالت خود را بفروشیم؟

نرخ تورم انگلیس در پایین ترین سطح 4سال اخیر

12 نکته برای نگهداری از گل و گیاه آپارتمانی

حرکت دنیا به سمت ترند "مدیریت پروژه رباتیک"/نقش "سیستم‌های تصمیم‌یار" در مدیریت پروژه صنایع

معرفی خودرو c200 بنز

شرط داشتن چک برای ثبت‌نام خودروها برداشته شد

الزام چک صیاد برای خرید محصولات سایپا برداشته شد/ چک بستگانِ درجه یک نیز پذیرفته می‌شود

نفتکش‌های ایرانی «سوخت ایستادگی» در برابر تحریم‌های آمریکا رابه ونزوئلا بردند

نفتکش‌های ایرانی یکی پس از دیگری وارد آب‌های ساحلی ونزوئلا می‌شوند

رکورد زنی پی در پی شاخص در اردیبهشت 99

نشست تخصصی/ بررسی بحران تئاتر و ارتباطات در پساکرونا

حذف شرط ارائه چک برای خریداران محصولات ایران خودرو

شرط اخذ هر گونه چک از ثبت‌نام خودروها با دستور سرپرست وزارت صمت، حذف شد

مقایسه خودرو تویوتا RAV4 و میتسوبیشی اوتلندر

لغو اخذ هر گونه چک از ثبت‌نام خودروها با دستور سرپرست وزارت صمت

جزئیات تماس روحانی با استاندار خوزستان / مجوز کشت شلتوک صادر شد

اعلام شرایط خرید از سایپا/از سرگیری پرواز‌های فرودگاه بجنورد از امروز/جلوگیری از قاچاق پیاز زعفران با کوتاه کردن دست دلالان

الزام چک صیاد برای خرید محصولات سایپا برداشته شد

الزام چک صیاد برای خرید خودرو برداشته شد

تجربه ناموفق خصوصی‌سازی، کشور را با چالش اجتماعی مواجه کرده است

فصل تجارت سایت خبری تحلیلی اقتصاد

آگهی ها

  • بانک صادرات
  • بانک سینا
  • پخش زنده آخرین اخبار اقتصادی
  • فصل بانک، نشریه الکترونیکی تخصصی بانک

© - www.fasletejarat.com . All Rights Reserved.