یادداشت شوان صدرقاضی، پژوهشگر دانشگاه سازمان ملل برای پایگاه خبری اتاق ایران
چرا اثربخشی در پروژه‌های مسئولیت اجتماعی فراموش می‌شود؟ اقتصادی

چرا اثربخشی در پروژه‌های مسئولیت اجتماعی فراموش می‌شود؟

  بزرگنمايي:

فصل تجارت - به باور شوان صدرقاضی، بخش خصوصی در ذیل مفهوم مسئولیت اجتماعی در معنای فراگیرش، این توان را دارد که در پشتیبانی از اهداف اجتماعی و در ارتباط با نهادهای غیردولتی، گفتمان افزایش اثربخشی را به یک مطالبه جدی تبدیل کند و حامی برنامه‌هایی باشد که ایجاد شفافیت در ارزیابی اثربخشی را هدف قرار می دهد.

چند سال پیش، رسانه‌های هندی با غرور اعلام کردند که با توسعه ساخت مدارس در جای جای کشور، 97 درصد کودکان سرزمینشان می‌توانند به مدرسه بروند. ولی گزارش سالانه وضعیت آموزش (که توسط نهادی مستقل تهیه میشود)، از سال 2016 تا کنون تصویری اسفناک از وضعیت آموزش در هند ارایه می‌دهد.
بیش از نیمی از دانش آموزان کلاس پنجمی هنوز یک متن ساده مربوط به کلاس دوم را نمی‌توانند بخوانند و حدود 70 درصدشان یک ضرب و تقسیم ساده را نمی‌توانند انجام دهند (در چهارسال گذشته این آمار بهبود خاصی نداشته و در برخی نقاط وضعیت کمی هم بدتر شده است).
ولی «ساختمان مدرسه» در اکثر مناطق کم‌برخوردار ساخته شده بود و نهادهای بسیاری هم از دولتی و سمن‌‌ها گرفته تا بخش مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها و خیریه‌ها همچنان به تعداد مدارسی که ساخته اند، می‌بالند. موضوعی که کمتر به آن توجه شده بود این است که ساخت مدرسه هدف نیست، بلکه مدرسه یکی از زیرساخت‌های اولیه برای هدف بزرگتر یعنی «بهبود وضعیت آموزشی» است. در گزارش‌های دیگر ارزیابی وضعیت آموزشی در مدارس هند، به مشکل کمبود معلم متخصص و متبحر، نبود انگیزه در میان معلمان و نبودن فضای مشوق یادگیری اشاره می‌شود. همینطور مطالعات دیگر نشان می‌دهند که فقر غذایی در میان کودکان، تاثیر بسیار منفی بر سطح یادگیری کودکان می‌گذارد. حتی در مناطق شهری (در کشورهای مختلف) به گرسنگی پنهان اشاره می‌شود، که در آن کودک کالری غذایی در حدی که گرسنه نباشد دریافت می‌کند، ولی ارزش غذایی آنچه که میخورد پایین است و ویتامین‌ها و املاح معدنی لازم برای رشد فیزیکی و ذهنی مناسب به او نمی‌رسند.
نتیجه همه این‌ها شکل‌گیری چرخه باطلی است که بسیاری از کودکان در مناطق کم برخوردار اگر چه به مدرسه می روند اما به خوبی درس نمی خوانند؛ مهارت‌های ذهنی و شناختیشان تقویت نمی‌شود. بخش قابل توجهی از این کودکان در بزرگسالی همچنان با مشکلات مالی و اجتماعی دست و پنجه نرم می‌کنند. 97 درصد از کودکان هندی مدرسه دارند اما «اثربخشی آموزش» – به خصوص در مناطق کم برخوردار – دیده نمی‌شود.
تنها در آمریکا، در سال 2019، حدود 450 میلیارد دلار توسط خیریه‌ها جمع شد ( جهت مقایسه: طبق تخمینی از سازمان ملل، برای ریشه‌کن کردن گرسنگی، در سراسر جهان، بودجه‌ای که برای یک سال لازم است 267 میلیارد دلار است). آنجا هم مثل خیلی کشورهای دیگر دغدغه اصلی جمع آوری اعانه بیشتر و افزودن به فهرست پروژه‌های در دست اقدام است. یعنی تمرکز بیشتر روی ورودی سیستمی است که قرار است نفع اجتماعی ایجاد کند و اثربخشی پروژه‌ها در جامعه هدف چندان در اولویت قرار نمی‌گیرد. (گرچه در آمریکا نظام مالیاتی به دلیل معافیت مالیاتی که پروژه‌های خیریه و مسئولیت اجتماعی دارند، ساز و کاری برای بازخواست ارزیابی و سنجش اثربخشی این پروژه‌ها ایجاد کرده است تا جلوی سوءاستفاده و پولشویی در زیر چتر خیریه و مسئولیت اجتماعی تا حدی گرفته شود).
واقعیت این است که از ساختمان مدارس در حال ساخت و بسته‌های غذایی در حال بسته بندی، میتوان به راحتی عکس گرفت و به عنوان برگ زرینی از پروژه‌های در دست اقدام، آنها را در شبکه های اجتماعی مانند اینستاگرام گذاشت و رسانه‌ای کرد. ولی ارزیابی مستمر بهبود وضعیت آموزشی و وضعیت تغذیه‌ای، دانش، حوصله و همت خاصی می‌خواهد که در نبود یک سیستمی که اثربخشی را بازخواست کند، ممکن است بسیار از آن شانه خالی کنند. ایفای مسئولیت اجتماعی خود را ساخت مدرسه می‌دانند، نه بهبود وضعیت آموزشی. (ضمن اینکه با بهبود وضعیت آموزش و تغذیه نمی‌شود عکس گرفت!!!).
متاسفانه در ایران هم به نظر میرسد که رویکرد پروژه-محور بر رویکرد اثربخشی-محور غالب است. وقتی از پروژه‌های مسئولیت اجتماعی سوال میشود، فهرستی از اقدامات در دست اجرا ردیف میشود، اما زمان پرسش از میزان اثربخشی این اقدامات در جامعه هدف، در پاسخ گویا اقدام به پروژه همانا به معنی اثربخش بودن آن هم تلقی میشود. در حالی که بسیاری از پروژه های مسئولیت اجتماعی همچنان درگیر ساخت مدرسه هستند، اعلام میشود که مدارس دولتی با کمبود 197 هزار معلم روبرو هستند (همشهری، 4 مهر 1399)، آیا بهتر نیست که حداقل بخشی از سرمایه‌هایی که صرف ساخت مدرسه می‌شود، به بهبود وضعیت کادر آموزشی و تقویت نهادهایی که تربیت معلم را بر عهده دارند اختصاص یابد و افزایش اثربخشی آموزشی به عنوان هدف اقدامات مسئولیت اجتماعی مطالبه شود؟
بخش خصوصی در ذیل مفهوم مسئولیت اجتماعی در معنای فراگیرش، این توان را دارد که در پشتیبانی از اهداف اجتماعی و در ارتباط با نهادهای غیردولتی، گفتمان افزایش اثربخشی را به یک مطالبه جدی تبدیل کند و حامی برنامه‌هایی باشد که ایجاد شفافیت در ارزیابی اثربخشی را هدف قرار می دهد. بخشی از اقدامات مسئولیت اجتماعی می‌تواند پشتیبانی از ساز و کارهایی باشد که به نهادهای مختلف کمک می‌کنند تا قدم به قدم اثربخشی پروژه‌هایشان را بسنجند و بهبود بخشند. وگرنه بسیاری از فعالیت‌ها به جای درمان کردن درد، همچنان به توزیع مسکن ادامه می‌دهند.

فصل تجارت


موضوعات:
مسئولیت اجتماعی مسئولیت اجتماعی شرکت ها



ارسال نظر شما

Protected by FormShield

اخبار خواندنی

هشت هزار و 443 میلیون سهم در بورس فارس معامله شد

رشد 34 درصدی حجم معاملات در تالار محصولات صنعتی و معدنی

پنج ایستگاه معاملاتی و 36 مورد دسترسی برخط سهامداران مسدود شد

زیرساخت انتقال سهام عدالت متوفیان به وراث قانونی در حال آماده‌سازی است

طرح کاک برکت؛ از کولبری تا کارآفرینی

کمبود روغن جامد با مصرف بالا در خراسان جنوبی

251 هزار تن کالای ایرانی از پایانه مرزی بیله‌سوار مغان صادر شد

پیگیری تعیین تکلیف 580 کانتینر کالای متروکه درگمرک‌های بوشهر انجام شد

برگزاری نمایشگاه‌های عمومی عرضه کالا ممنوع است

دفتر آمار و پردازش اطلاعات برای آمار تجارت خارجی فعال شد

افتتاح خط تولید سالانه 150 میلیون دوز واکسن کرونا تا خرداد 1400

تمامی راه‌های روستایی مازندران بازگشایی شد

روابط عمومی، نقش مهمی در تحقق اهداف سازمانی دارد

هفت هزار میلیارد تومان به بخش‌های آسیب دیده گردشگری اختصاص یافت

کاهش 220 تومانی نرخ دلار

رئیس مجلس از بیست‌وپنجمین نمایشگاه نفت ایران بازدید کرد

بازدید وزیر نفت از بیست‌وپنجمین نمایشگاه نفت

ضریب بازیافت میدان سروش به بیش از 10 درصد می‌رسد

شعار ما می‌توانیم باید باور درونی صنعت نفت باشد

بسته تشویقی اقتصادی آمریکا به کمک قیمت نفت می‌آید

سازمان بازرسی به فعالیت دفاتر مشاوره املاک نظارت کند؛حجم انبوه پرونده‌های قضایی و تضعیف حق مردم در معاملات ملکی

سرمایه‌گذاران صندوق پالایش یکم با ضرر حدود 50درصدی مواجه شدند

قیمت مسکن در دوران ریاست جمهوری روحانی 7 برابر شد

لزوم توجه به نقش تحول ساز جوانان در ارتقای حوزه نفت

دولت به جای اتهام زنی به مجلس درصدد جبران زیان‌های مردم در بازار سرمایه باشد

فصل تجارت سایت خبری تحلیلی اقتصاد

© - www.fasletejarat.com . All Rights Reserved.