همه صنایع مال باخته اقتصادی

همه صنایع مال باخته

  بزرگنمايي:

فصل تجارت - حسین مرید سادات کارشناس بازار سرمایه قیمت‌گذاری دستوری یکی از معضلات سخت و دیرینه‌ای است که بازار سرمایه با آن دست به گریبان است و تا به حال نیز تدبیر خاصی برای حل آن به کار گرفته نشده است. این امر، به‌ویژه در زمان انتشار صورت‌های مالی شرکت‌های فعال در بازار سرمایه، نمود بیشتری دارد. در واقع هرکجا که بحث اقتصاد آزاد در میان است، باید قیمت‌گذاری نیز به سمت قیمت منصفانه حرکت کند؛ یعنی خریدار و فروشنده در فضایی مناسب قرار بگیرند و با هم بر سر قیمت منصفانه به تفاهم و توافق برسند، اما متاسفانه در فضای قیمت‌گذاری دستوری چنین شرایطی حاکم نیست. این امر به صنایع کشور آسیب جدی وارد خواهد کرد. در ادامه به بررسی وضعیت صنایع و آسیب‌هایی که از قیمت‌گذاری دستوری بر آنها وارد می‌شود، می‌پردازیم.

بررسی وضعیت صنعت خودرو نشان می‌دهد که شرکت‌های خودرویی فعال در کشور، سال‌های متمادی است که با زیان مواجه هستند. در واقع شرکت‌های خودرویی طی سال‌ها در صورت‌های مالی خود زیان انباشت می‌کنند و تنها در شرایطی سهام آنها با افزایش قیمت و جذابیت همراه خواهد شد که افزایش سرمایه آنها از محل تجدید ارزیابی دارایی‌ها باشد. به طور مثال چرا باید یک تولیدکننده، هر واحد محصول را با هزینه ثابت و متغیر حدود 200 میلیون تومان تولید کند و از سوی دولت اعلام شود که مجبور به فروش این محصول به قیمت 140 میلیون تومان است؟ در حال حاضر، این اتفاق در گروه خودرویی قابل مشاهده است. سال‌هاست که غول‌های خودرویی در حال دادن زیان‌های سنگینی هستند که حاصل قیمت‌گذاری دستوری است؛ یعنی شورای رقابت به نحوی یک‌تنه قیمت‌گذاری‌ها را سازمان‌دهی می‌کند که صرفا و تنها به فکر مصرف‌کننده باشد. اما در این میان، سوالی که مطرح می‌شود، این است که واقعا پژو پارس 140 میلیون تومانی به دست مصرف‌کننده می‌رسد؟ پاسخ این است؛ قطعا خیر. در این میان رانت بزرگی ایجاد شده و خواهد شد.
یکی از معضلات بزرگ قیمت‌گذاری دستوری، ایجاد رانت است. یک رانت و انرژی قوی وارد می‌شود، صدها دستگاه خودرو را از کارخانه خریداری می‌کند و با قیمت غیرمنصفانه به فروش می‌رساند؛ 140 میلیون تومان از کارخانه خریداری می‌کند و به قیمت 300 میلیون تومان در بازار می‌فروشد. در این میان، سازمان حمایت از مصرف‌کننده‌ای که به فکر مصرف‌کننده است، درمی‌یابد که مصرف‌کننده نیز به حق واقعی خود نرسیده و تنها یک گپ قیمتی 150 میلیون تومانی میان قیمت درب کارخانه و قیمت مصرف‌کننده در بازار ایجاد شده است، این پول نیز تنها به جیب دلالان وارد می‌شود. این موضوع یکی از مشکلات اساسی در قیمت‌گذاری خودرو است. در این راستا بورس کالا می‌تواند نجات‌بخش معضل مزبور باشد. ما به مکانی مانند بازار سهام نیاز داریم که خریدار و فروشنده بر سر قیمت به توافق برسند. این می‌تواند مشکل کار گروه خودرو را حل کند.
گروه فولاد و گروه سیمان نیز از دیگر صنایعی هستند که با معضل قیمت‌گذاری دستوری دست به گریبانند. همان‌طور که می‌دانیم، در گروه سیمانی زمانی که عرضه محصولات در بورس کالا صورت گرفت، معاملات روان و با قیمت مناسب را در این محصول شاهد بودیم، اما با مخابره‌شدن اخباری مبنی بر خروج عرضه محصولات سیمانی در بورس کالا و قیمت‌گذاری دستوری، روند پرشتاب قیمتی در آن رخ داد و حتی قیمت هر پاکت سیمان تا 100هزار تومان نیز افزایش یافت.
در واقع، هر نظامی که از اقتصاد باز صحبت می‌کند و ادعای اقتصاد آزاد را دارد، چنانچه بحث حمایت از مصرف‌کننده با چنین شیوه‌ای مطرح شود، تنها ایجاد رانت را به دنبال خواهد داشت. سود این رانت را هم خریدار و دلال از فاصله قیمتی خرید درب کارخانه تا فروش به مصرف‌کننده کسب می‌کند.
در گروه فولاد نیز وضعیت مشابهی را تجربه کردیم. در سال گذشته صحبت‌هایی در مورد قیمت‌گذاری دستوری محصولات فولادی مطرح شد و تا جایی پیش رفت که صادرات را نیز محدود کرد، به طوری که از سمت وزارت صمت، ممنوعیت بر صادرات محصولات فولادی اعلام شد که با اعتراضات گسترده تولیدکنندگان محصولات فولادی روبه‌رو شد. از سوی دیگر، محصولات شیمیایی از تیررس قیمت‌گذاری دستوری در امان نبودند، به طوری که قیمت‌گذاری‌ها از سوی سازمان حمایت از مصرف‌کننده صورت می‌گیرد. در مجموع بررسی هر یک از صنایع فعال کشور نشان می‌دهد، چنانچه سایه قیمت‌گذاری دستوری بر آنها باشد، با معضلات عدیده‌ای مواجه خواهند بود. در این راستا بازار سرمایه نیز تاثیر زیاد و نامطلوبی از قیمت‌گذاری دستوری می‌پذیرد. زمانی که یک سهامدار به سرمایه‌گذاری در یک سهم می‌پردازد و سهام یک شرکت را خریداری می‌کند، در واقع در سود و زیان آن شرکت سهیم می‌شود. این سود و زیان محقق‌شده نیز ارتباط تنگاتنگی با قیمت‌گذاری دستوری دارد. قیمت مناسب ماده اولیه و اجازه فروش منصفانه، به‌طور مستقیم در صورت‌های مالی دوره‌ای سه‌ماهه و شش‌ماهه شرکت‌های فعال در بازار سهام انعکاس دارد و با انتشار آنها، سهامداران از وضعیت شرکت اطلاع پیدا خواهند کرد. چگونه انتظار می‌رود که سهامدار با بررسی و اطلاع از صورت‌های مالی برخی از صنایع، مانند گروه خودرویی و دیدن زیان‌های انباشته بسیار سنگین، به خرید سهام این گروه اقدام کند؟ متاسفانه آفتی به نام قیمت‌گذاری دستوری وجود دارد که هر کجا باشد، در آنجا فساد، رانت و کاهش سود برای تولیدکننده ایجاد خواهد شد. در این راستا تمامی تلاش سیاستگذاران و فعالان بازار سرمایه بر این است که اقتصاد کشور به سمت اقتصاد آزاد و باز حرکت کند. حلقه گمشده این موضوع نیز بورس کالا خواهد بود. اگر بتوانیم مسکن را در بورس کالا به صورت متری به فروش برسانیم، خودرو را در بورس کالا عرضه کنیم و در سایر صنایع نیز گپ قیمتی میان تولیدکننده و مصرف‌کننده واقعی را به صفر برسانیم، بسیاری از مشکلات حل خواهد شد.



ارسال نظر شما

Protected by FormShield

اخبار خواندنی

هزینه احداث باشگاه خانگی

جدال استارت‌آپ‌ها و دولت در زمین دارو

اردوغان سرکش

انتصاب مدیران عامل بانک‌های ملی و سپه

چراغ سبز ایران به طرح IMF

وزیر کار قهرمانی تیم فوتبال کارگری مس سرچشمه را تبریک گفت

ارز 4200 تومانی؛ به نام مصرف‌کنندگان و به کام رانت‌خواران

توسعه مجتمع‌های گلخانه‌ای شاهرود/ توزیع و مصرف آب مدیریت شود

فرودگاه بین‌المللی شاهرود یک‌ ظرفیت بالقوه است

محورهای گیلان و مازندران به تهران قفل شدند/ چالوس-کرج یکطرفه است

کاهش تعداد شاغلان کارگاههای صنعتی

تسهیلات 200 میلیون تومانی مسکن با ضمانت زنجیره‌ای پرداخت می‌شود

پهلوگیری 4 کشتی کالای اساسی در بندر شهیدرجایی/ 8 کشتی دیگر در راه

افزایش 10 درصدی قیمت برخی لوازم خانگی داخلی/با گرانفروشان برخورد می‌شود

ترافیک در محور رشت به قزوین سنگین شد

با وجود فشارها به سراغ پایه پولی نرفتیم

فرونشست سالانه تهران، 6 برابر استاندارد جهانی

سرمایه سازمان شهرک های صنعتی 188 برابر شد

واتس‌اپ دیگر از مدل‌های قدیمی گوشی پشتیبانی نمی‌کند

هشدار مدیرکل تعزیرات استان تهران به گرانفروشان لوازم خانگی

زنان در کارورزی از مردان پیشی گرفتند

ارز صادراتی را پتروشیمی ها بازنگردانده اند نه ما!

سرپرست سازمان جمع آوری و فروش اموال تملیکی منصوب شد

مدیر جدید روابط عمومی سازمان برنامه و بودجه منصوب شد

مدیران عامل دو بانک دولتی منصوب شدند

فصل تجارت سایت خبری تحلیلی اقتصاد

© - www.fasletejarat.com . All Rights Reserved.