مرکز پژوهش‏‏‌های مجلس در گزارشی اعلام کرد
درمان 9 چالش بازار فولاد روزنامه های اقتصادی

درمان 9 چالش بازار فولاد

  بزرگنمايي:

فصل تجارت - دنیای‌اقتصاد : طرحی که سال گذشته محل مناقشه مجلس و دولت دوازدهم بود، با اصلاحاتی در شرف تصویب در مجلس است. مرکز پژوهش‌‌‌های مجلس با ارزیابی طرح نمایندگان مجلس برای تنظیم بازار زنجیره فولاد، مشکل عمده این شیوه از تنظیم‌‌‌گری را الزام همه بازیگران فولادساز به عرضه محصولات خود به بورس کالا عنوان کرده است. این مشکلی است که پیش‌تر در طرح معاون اقتصادی رئیس‌‌‌جمهور در دولت دوازدهم هم به شکل دیگری وجود داشت و فضای صنعت فولاد را حد فاصل پاییز و زمستان 1399 متشنج کرد. در آن زمان مجلس در مقابل طرح محمد نهاوندیان طرحی را در کمیسیون صنایع و معادن مطرح کرد که مهم‌ترین بخش آن عرضه همه ارقام فولادی تولید داخل در بورس کالا بود. هیچ یک از آن دو طرح به دلیل فشار فولادسازان و مخالفت برخی از نهادها به تصویب نرسید تا اینکه اخیرا مجلس دوباره به سمت تدوین سیاستی مشخص برای تنظیم بازار فولاد کشور حرکت کرده است. طرح جدید ‌درصدد است تا 9چالش جدی صنعت و بازار فولاد را حل و فصل کند. این مرکز توصیه کرده نمایندگان از الزام همه سازندگان خرد و کلان به عرضه محصولات خود در بورس کالا دست کشیده و طرح را با این ملاحظه به تصویب برسانند.

طرح جدید که در گزارش جدید کمیسیون صنایع و معادن، عنوان آن به طرح «توسعه، تولید و نظارت بر زنجیره فولاد» تغییر یافته برمبنای اصلاح روندهای فعلی تنظیم بازار زنجیره فولاد تدوین شده است. از جمله نقاط قوت این طرح می‌توان به این نکته اشاره کرد که در طرح حاضر به کلیه حلقه‌های زنجیره ارزش فولاد توجه شده و برای حمایت و توسعه صادرات محصولات زنجیره فولاد پیشنهادهایی ارائه شده که اجرای صحیح آنها می‌تواند علاوه بر تامین نیاز داخل کشور، موجب صادرات پایدار محصولات زنجیره فولاد شود. از جمله ایرادهای این طرح می‌توان به الزام کلیه تولیدکنندگان زنجیره فولاد به عرضه محصولات خود در بورس کالا اشاره کرد که با توجه به واقعیات موجود، امکان عرضه محصولات زنجیره فولاد توسط کلیه تولیدکنندگان به‌ویژه تولیدکنندگان کوچک و متوسط و برخی واحدهایی که دارای قراردادهای بلندمدت تامین مواد اولیه هستند، امکانپذیر نخواهد بود و بازار زنجیره فولاد کشور با چالش روبه‌رو خواهد شد.
طرح حاضر با شناسایی برخی از آسیب‌های زنجیره فولاد، درصدد حل آنها بوده و تا حدی در این خصوص موفق بوده است، بنابراین باتوجه به آنکه کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در ویرایش جدید گزارش کمیسیون بخش قابل‌توجهی از ایرادهای ویرایش قبلی را مرتفع کرده، با کلیات این طرح موافق است ولی کماکان پیشنهاد می‌شود در برخی احکام اعم از الزام به عرضه محصولات همه تولیدکنندکان در بورس کالا و ایجاد کمیته جدید برای سیاستگذاری در صنعت فولاد تجدیدنظر انجام شود. در صورت عدم‌اصلاح، این موارد مستعد ایجاد مشکلات جدید برای زنجیره فولاد کشور خواهد بود.
وضعیت صنعت فولاد ایران
توسعه صنعت فولاد در دنیا یکی از شاخص‌های مهم صنعتی بودن کشورهاست. درحال حاضر چین بزرگ‌ترین تولیدکننده (سهم 53‌درصدی) و مصرف‌کننده (سهم 51‌درصدی) فولاد جهان است و نقش تعیین‌‌‌کننده‌‌‌ای در بازار فولاد دنیا دارد. ایران نیز در جایگاه دهمین تولیدکننده بزرگ فولاد دنیا قرار گرفته است به طوری که در سال 1399 بیش از 30‌میلیون تن فولاد تولید کرده و بر اساس پیش‌بینی‌های انجام شده این میزان در سال 1400 به بیش از 32‌میلیون تن خواهد رسید.
دسترسی به منابع عظیم گازی در ایران نیز این کشور را به بزرگ‌ترین تولیدکننده آهن اسفنجی بر پایه گاز در دنیا تبدیل کرده است. بر اساس سند چشم‌‌‌انداز افق 1404 ایران، ظرفیت تولید فولاد کشور باید به 55‌میلیون تن برسد. از سال 1392 تا 1399تولید فولاد خام در ایران به طور متوسط سالیانه با رشد 9‌درصدی همراه بوده و با فعال شدن ظرفیت‌‌‌های حلقه‌‌‌های مختلف زنجیره فولاد کشور، علاوه بر تامین نیاز داخلی، امکان صادرات محصولات زنجیره فولاد به سایر کشورها نیز فراهم شده است. در سال 1399 کل صادرات زنجیره فولاد از نظر وزنی 2/ 13میلیون تن و از نظر ارزشی 4/ 4میلیارد دلار بوده است، این مقدار در سال 1398 از نظر وزنی 5/ 24‌میلیون تن و از نظر ارزشی 5/ 3میلیارد دلار بوده است؛ بنابراین صادرات محصولات زنجیره فولاد در سال 1399 نسبت به سال گذشته از جهت وزنی 46‌درصد و از جهت ارزشی 17‌درصد کاهش یافته که علت آن شرایط ناشی از شیوع بیماری کرونا و تاثیر آن بر تجارت جهانی و سیاست‌های تنظیم بازار دولت اعم از ممنوعیت صادرات و وضع عوارض صادراتی بر مواد اولیه معدنی بوده است؛ از این رو به دلیل افزایش قیمت‌های جهانی کاهش ارزش صادرات کمتر از کاهش میزان وزنی صادرات بوده است.
عمده صادرات سنگ آهن، کنسانتره و گندله به مقصد چین و عمده صادرات فولاد و محصولات فولادی به کشورهای جنوب شرق آسیا، عراق و افغانستان انجام شده است.
بررسی مصرف فولاد در ایران نشان می‌دهد که مصرف (ظاهری) فولاد در سال 1399 در بازه 15 تا 20‌میلیون تن بوده است. این در حالی است که برآوردهای غیررسمی، میزان مصرف واقعی فولاد کشور را 12 تا 14‌میلیون تن نشان می‌دهد. با در نظر گرفتن شاخص‌های کلان اقتصادی کشور، شرایط تحریم و شیوع ویروس کرونا، در سال 1400 نیز میزان مصرف فولاد کشور مانند سال 1399 خواهد بود. بنابراین در عین تامین پایدار نیاز داخلی، توجه به مقوله صادرات یکی از الزامات توسعه متوازن زنجیره فولاد در کشور است
مشکلات فولاد از منظر مرکز پژوهش‌‌‌های مجلس
مرکز پژوهش‌‌‌های مجلس تاکید دارد به جز مسائلی نظیر تنظیم بازار و نبود سرمایه‌گذاری در تولید و فرآوری سنگ آهن و گندله که نیازمند ‌میلیاردها دلار سرمایه‌گذاری است، صدور بخشنامه‌‌‌های مخالف ضربه بدی به فضای کسب و کار در این صنعت و بازار وارد کرده است. این مرکز تاکید دارد تعدد بخشنامه‌‌‌ها و دستورالعمل‌‌‌های صادره ازسوی ستاد تنظیم بازار موجب ایجاد بوروکراسی پیچیده و ابهام‌‌‌های متعدد در تنظیم بازار زنجیره فولاد شده و تصمیمات خلق‌‌‌الساعه و غیرکارشناسی، آینده این صنعت را با مخاطراتی روبه‌‌‌رو کرده است. بررسی آمار و اطلاعات ارائه شده ازسوی شرکت بورس کالا و گمرک ایران نشان می‌دهد که بخشنامه‌‌‌ها و دستورالعمل‌‌‌های صادره نه تنها موجب عرضه کالا در بازار داخلی و تامین پایدار نیاز زنجیره نشده است، بلکه در برهه‌‌‌هایی قیمت فولاد و محصولات فولادی به بیش از 120‌درصد قیمت‌های جهانی نیز رسیده است. بر این مبنا، این مرکز با عرضه محصولات فولادی در بورس کالا و تنظیم بازار این بخش به شکلی شفاف و بازارمحور موافق است؛ با این حال این مرکز در سند خود توصیه کرده این سیاست با ملاحظاتی برای آزادی بازیگران کوچک از این قانون به تصویب برسد.



ارسال نظر شما

Protected by FormShield

اخبار خواندنی

طرح «تحول بانک مرکزی» اشکالات زیادی دارد

دستیابی به کمتر از 20 درصد از اهداف برنامه ششم در تولید برق تجدیدپذیر

رئیس کمیسیون انرژی گرانی احتمالی بنزین را تکذیب کرد

حضور بیمه ایران در نمایشگاه نفت ، گاز و پتروشیمی کیش

جلسه مشترک هیات مدیره و هیات عامل شرکت بیمه البرز

کیفیت خدمات رسانی به مددجویان مطابق استانداردهای روز باشد

سی ‌و پنجمین دوره قرعه‌کشی حساب‌های قرض‌الحسنه پس‌انداز بانک رفاه کارگران برگزار شد

جزئیات ازسرگیری فعالیت جایگاه‌های سوخت/راه‌اندازی52 پمپ‌بنزین در تهران

شورای علمی حقوق آب در شرکت مدیریت منابع آب ایران تشکیل می‌شود

سوخت‌گیری با نرخ آزاد در 18 جایگاه منتخب قم فعال شد

آخرین وضعیت فعالیت جایگاه‌های سوخت در کشور

اختلال در سیستم توزیع سوخت بار دیگر اهمیت تقویت پدافند غیرعامل را ثابت کرد

مجریان طرح‌های تحقیقاتی، رهبران عرصه تولید در کشور هستند

عرضه بنزین با نرخ دوم در 18 جایگاه سوخت خراسان جنوبی

کارنامه مسکن‌سازان چینی در الجزایر پیش روی ایران

شناسایی گسل‌ها و فرونشست‌ها ماهواره‌ای می‌شود

سرمایه‌گذاری در نفت،گاز و پتروشیمی مزیت رقابتی آن را تقویت می‌کند

عوارض حمل جاده ای کالا 5 درصد افزایش یافت

دستور قالیباف برای پیگیری اختلال ایجاد شده در جایگاه‌های سوخت

سی ‌و پنجمین دوره قرعه‌کشی حساب‌های قرض‌الحسنه پس‌انداز بانک رفاه

معاون وزیر صمت: واحدهای معدنی برای فرآوری تسهیلات می‌گیرند

سرمایه‌گذاری در نفت، گاز و پتروشیمی مزیت رقابتی آن را تقویت می‌کند

وزیر کشور: مشکل پمپ‌بنزین‌ها فنی بوده و به سرعت برطرف خواهد شد

«ترانزیت ترکیبی»؛ ابتکار تازه ایران و روسیه در حوزه تجارت

ماموریت رئیس مجلس به کمیسیون انرژی برای پیگیری مشکل پیش آمده در سامانه هوشمند سوخت

فصل تجارت سایت خبری تحلیلی اقتصاد

© - www.fasletejarat.com . All Rights Reserved.